Saturday, 24 February 2007

Έμφοβο απόσπασμα κειμένου


Οι φόβοι καταλήγουν να μας κυριεύουν, να μας ελέγχουν- όχι ανάποδα.

Οι άνθρωποι:

Αργότερα λοιπόν αρχίζουν να φοβούνται αδικαιολόγητα, δημιουργούνται φοβίες, ψυχώσεις…Όλα τα άλλα ζώα ψυχωτικά, ψυχοπαθολογικά συμπεριφέρονται, δηλαδή όλη μας η ψυχοπαθολογία του φόβου είναι προϊόν της ζωικής μας φύσης. Η σιγουριά, η προστασία, η ασφάλεια μετατρέπεται σε αβεβαιότητα, ανασφάλεια, κίνδυνο, φόβο...μετά από λίγο φοβόμαστε και τη σκιά μας…τους συνανθρώπους μας…γι’ αυτό είναι αδύνατος ο εξανθρωπισμός της κοινωνίας, πρέπει πρώτα να εξανθρωπιστεί καθένας ξεχωριστά.

Αντίδοτο είναι σαφώς η αγάπη…όμως επειδή δεν μπορεί να αγαπάμε τους πάντες και να μας αγαπούν όλοι, όταν ούτε καν τους γνωρίζουμε, μόνο άλλο αντίδοτο-λέω- είναι η παιδεία…και σαφώς σε σχέση με την αγάπη είναι ημίμετρο, but it’s the best we’ve got.

Η μεν αγάπη γιατρεύει το πρόβλημα στην πηγή του…εξάλειψη φόβου, ανασφάλειας με την προσφορά ασφάλειας ΑΡΑ 1-1=0 0=ευτυχία??
Η αγάπη είναι-λέω-το πρώτο πράγμα που μας διαχωρίζει από τα ζώα…αν και αυτό είναι συζητήσιμο. Στην αγάπη εμφωλεύει η εγγενής κοινωνικότητα, ανθρώπων-και ζώων??...πάντως εμφανίζεται και αυτή καθαρά συμφεροντολογική, από βιολογικής άποψης(για ζώα και ανθρώπους??), αφού αποσκοπεί στην απόκτηση ασφάλειας...άρα στην επιβίωση.

Η δε παιδεία, (γνώση αλλά κυρίως παιδεία υπό την έννοια της φιλοσοφίας, της προσπάθειας ερμηνείας, εξήγησης των γύρω πραγμάτων), μόνο εργαλείο έχει τη λογική που επίσης μας διαχωρίζει από τα ζώα??…Η λογική είναι απλά αναλγητικό, φάρμακο κι όχι γιατρειά… but again it’s the best we’ve got…
Καταπολεμά τον άμετρο, παράλογο φόβο με τη μετρίαση της άγνοιας. Καταπολεμά την πηγή του φόβου που είναι ..το άγνωστο, αλλά (δευτερογενώς) με ημίμετρα. Με λογικές παραδοχές απόλυτες αλλά συνάμα τόσο εύθραυστες στο αμέσως επόμενο γιατί-..Βάσιμες αλλά και τόσο μετέωρες..στο εκκρεμές της φιλοσοφίας. Εντούτοις προσφέρει πράγματα πολύτιμα, τη σιγουριά, την αυτοπεποίθηση αλλά όχι την ευτυχία- από μόνη της.

Συμπέρασμα 1, ένας υγιής άνθρωπος χρειάζεται σε επάρκεια και αγάπη- για πρωτογενή ασφάλεια…και παιδεία για σιγουριά και μέτρο στον ευρύτερο κοινωνικό βίο. Όμως χωρίς την αγάπη η παιδεία είναι άχρηστη.
Συμπέρασμα 2, σε κάθε περίπτωση τα ζώα ή δεν μπορούν να ‘‘ευτυχήσουν’’ δηλαδή να θεραπεύσουν την ψυχοπαθογένειά* τους ή αν μπορούν είναι μόνο μέσω της αγάπης.

*ως ψυχοπαθογένεια εννοώ την ανυπέρβλητη τάση προς το φόβο, την ανασφάλεια που εξ αντιδιαστολής προσδιορίζεται από την έλλειψη αγάπης.

Για την blogoπυραμίδα επιφυλάσσομαι..ακόμα.

3 comments:

antvol said...

Σε τέτοια θέματα, ας μη μπλέκουμε τους μακρινούς μας συγγενείς, τα ζώα, με τους ανθρώπους.

Κι αυτό γιατί στα ζώα τρέχει αδιατάραχτο το αρχικό και εξαιρετικά απλό λειτουργικό τους σύστημα (ένστικτο), το οποίο κινείται στους άξονες της επιβίωσης και της αναπαραγωγής.

Εμείς όμως, μετά από χιλιάδες και χιλιάδες χρόνια εξέλιξης, έχουμε μετατραπεί σε άκρως περίπλοκους μηχανισμούς, με αποτέλεσμα το σύστημά μας να έχει υποστεί και να υφίσταται καθημερινά μεταλλάξεις.

Μόνο και μόνο η γνώση του επικείμενου τέλους, "προνόμιο" αποκλειστικά των ανθρώπων, φτάνει για να περιπλέξει τα πράγματα σε πολύ μεγάλο βαθμό.

Στο θέμα της αγάπης τώρα (καμία σχέση με την παιδεία), υπάρχουν δυο ειδών άνθρωποι:

Αυτοί που λαχταρούν να τους αγαπούν (ζουν, συνεπώς, εξαρτημένοι από τις διαρκώς μεταβαλλόμενες διαθέσεις και τα συναισθήματα των άλλων).

Κι αυτοί που χαίρονται να αγαπούν οι ίδιοι (λιγότεροι αλλά πολύ πιο τυχεροί, μιας που εξαρτώνται κυρίως από τον εαυτό τους).

Μη το συνεχίσω, άλλωστε είναι απλό.

neutrino said...

αν θεωρησουμε πως "το γηρασμα του σωματος και της μορφης" υποδηλωνει εμμεσα το φοβο μπροστα στο θανατο, ο Καβάφης προσθέτει και έναν τρίτο τρόπο: "εις σε προστρεχω Τεχνη της Ποιησεως/ που καπως ξεεις απο φαρμακα/ ναρκης του αλγους δοκιμες, εν Φαντασια και Λογω".
το λεει βεβαια και ο ιδιος: δεν ειναι η λυση, μα "καμνουνε -για λιγο- να μη νοιωθεται η πληγη".

στο θεμα περι αγαπης θα συμφωνησω.
στο θεμα της παιδειας εχω επιφυλαξεις. ποια παιδεια διαμορφωνει τα ενστικτα και τους βαθυτερους φοβους; νομιζω πως αυτα δεν εκλογικευονται, ισως υπερκαλυπτονται, αλλα δεν εξαλειφονται με γνωση και πνευματικη καλλιεργεια. γιατι απλα αφορουν πραγματα που βρισκονται αναγκαστικα εξω απο το γνωστικο πεδιο του ανθρωπου. ισως ακομα το αποτελεσμα να ειναι αντιστροφο. οση περισοτερη η γνωση, τοσο μεγαλυτερη φαινεται η ελλειψη της σε θεματα οπως ο θανατος. αρα και η αβεβαιοτητα μεγαλυτερη. ποια παιδεια να μας εκπαιδευσει να μην φοβομαστε; (νομιζω παντα, προχειρες σκεψεις ειναι με αφορμη το κειμενο σου)

Gnik nus said...

Μερικές διευκρινίσεις γιατί το κείμενο είχε κάποιες ασάφειες.

Το κείμενο ήταν μια απόπειρα βιολογικής ερμηνείας του φόβου υποθέτωντας ότι κι εμάς κατά βάση μας κινούν πρωτόγονα ένστικτα, αφού στο μακρινό παρελθόν υπήρξαμε κι εμείς ζώα.

Υποθέτω επίσης ότι μόνη διαφορά μεταξύ πρωτόγονου ανθρώπου και ημών είναι η όξυνση του νου, δηλαδή της ικανότητας λογικής ανάλυσης και ερμηνείας..κάτι που βέβαια επιδρά και σε συναισθηματικό επίπεδο.

@antvol
Έχεις δίκαιο ότι η εξέλιξη εισάγει νέες παραμέτρους και το συμπέρασμα ''όλοι οι φόβοι είναι προιόντα της ζωικής μας φύσης'' είναι παρατραβηγμένο. όμως εδώ κρύβεται η πηγή της φοβικής μας φύσης..

Θεωρώ επίσης ότι ο φόβος είναι μια κατ' εξοχήν υποσυνείδητη διαδικασία, εξου και είναι ανεξέλεγκτος..
Φόβος είναι μια σκέψη την οποία δε θέλουμε να δεχτούμε γιατί πιστεύουμε ότι δεν μπορούμε να την ελέγξουμε.
Ο Σοπενχάουερ έλεγε ότι τα συναισθήματά μας, μέρος των οποίων είναι και οι φόβοι, δεν μπορούμε να τα γνωρίσουμε όλα, διότι δεν θα το αντέχαμε.
Έτσι τα στέλνουμε στο υποσυνείδητό μας, και απλά τα νοιώθουμε κατά τη διάρκεια της ζωής μας(καταλυτικός παράγοντας οι τέχνες), αδυνατώντας να τα εξηγήσουμε ή να τα ελέγξουμε.


Για την αγάπη υποθέτω ότι οι άνθρωποι την ταυτίζουν με την ασφάλεια, σε όποια κατηγορία από τις 2 κι αν ανήκουν. Απλά οι πρώτοι νοιώθουν μεγαλύτερη ανασφάλεια από ότι οι δεύτεροι(ίσως και ανυπέρβλητη καθ' ότι πολλοί καταλήγουν και ανίκανοι να αγαπήσουν)

@neutrino
Για την παιδεία συμφωνώ, γι' αυτό και λέω ότι είναι ημίμετρο-αντιγράφω ένα άλλο comment-

Η γνώση δίνει μια ψευδή εικόνα αυθεντίας..στην πραγματικότητα όσα περισσότερα ξέρεις τόσο μεγαλώνει ο φόβος για κάτι που(αντίθετα από τα υπο έλεγχο με τις γνώσεις σου) παραμένει μυστηριώδες και αναπόφευκτο(δηλαδή πέρα από κάθε έλεγχο)-ο θάνατος.

Το μόνο που μπορείς να κάνεις είναι να απαλλαχτείς από κάθε προσδοκία ελέγχου..κάθε ελπίδα τέτοιου.

Όμως μια παιδεία φιλοσοφική και ψυχολογική, θα επέτρεπε ο καθένας να γνωρίσει και να ερμηνεύσει σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό ενδόμυχους φόβους και κατά συνέπεια να τους ξεπεράσει(στο μέγιστο δυνατό βαθμό)-βέβαια μια τέτοια παιδεία πρέπει να είναι στραμμένη προς το εσωτερικό του ανθρώπου και όχι αδιάφορη..όχι αποστειρωμένη, που σε κοιτά εξ αποστάσεως και εκ του ασφαλούς.

Και βέβαια το άγχος μεγενθύνεται όσο η αποκτούμενη γνώση δημιουργεί άλυτα ερωτηματικά χωρίς να δίνει μια ψυχαναλυτική διάσταση.